NUMERICAL MODELING OF THE FILTRATION PROCESS IN DYNAMICALLY INTERCONNECTED MULTILAYER GAS FIELDS

Abdugani Nematov; Mohiniso Makhmudova; Abror Nazirov; Akbar Bakhriddinov; Zhasulan Molzhigitov

doi:10.26577/jpcsit20253206

Автор(и)

Abdugani Nematov Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn https://orcid.org/0000-0001-6911-9438 (неавтентифікований)
Mohiniso Makhmudova Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn https://orcid.org/0009-0006-0476-9089 (неавтентифікований)
Abror Nazirov Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn https://orcid.org/0009-0005-9191-6202 (неавтентифікований)
Akbar Bakhriddinov Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn https://orcid.org/0009-0008-1141-0255 (неавтентифікований)
Zhasulan Molzhigitov Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn https://orcid.org/0009-0001-8980-320X (неавтентифікований)

DOI:

https://doi.org/10.26577/jpcsit20253206

Ключові слова:

gas, filtration, multilayer, porous medium, parabolic equations, numerical modeling, finite difference method, explicit scheme, implicit scheme, quasilinear method, pressure, stability condition, conductivity coefficient, software, mathematical model

Анотація

Бұл мақала динамикалық өзара байланысқан көп қабатты кеуекті ортада газды сүзу процесін модельдеуге арналған Мақала динамикалық өзара байланысқан көп қабатты кеуекті ортада газды сүзу процесін модельдеуге арналған Мақалада өткізгіштігі төмен аралық қабаттары бар біртекті емес үш қабатты кеуекті ортада газдың сүзілу процесі және қабаттар арасындағы динамикалық өзара әрекеттесу параболалық типті дифференциалдық теңдеулер жүйесіне негізделген математикалық модельмен сипатталған Бұл математикалық модель ақырлы айырымдық әдістер, яғни айқын және айқын емес схемалар көмегімен сандық модельденеді. Алынған ақырлы айырымдық теңдеулер жүйесі қысым функциясы бойынша сызықты емес болғандықтан квазисызықты әдіс қолданылды.

Қысым функциясының уақыт бойынша динамикасы 360, 720 және 1080 тәулік уақыт аралықтары үшін талданды және осы уақыт аралығында қабаттардағы қысымның таралуы, ұңғыма айналасындағы қысымның түсу жылдамдығы және қабат аралық өзара әрекеттесу динамикасы зерттелді. Есептеу нәтижелері сандық және графикалық түрде келтірілген, олар газ ағынының қабат аралық қозғалысы қалай жүретінін нақты көрсетеді. Графикалық талдауды қолдана отырып, айқын схемада есептеу процесінің тұрақтылығын қамтамасыз ететін уақыт қадамының шегі анықталды: тұрақты есептеу тек өлшемсіз уақыт қадамымен Δt ≤ 1,7e-4 жүзеге асырылады. Сондай-ақ, айқын емес сұлба бойынша жүргізілген есептеулер бұл әдістің айқын сұлбамен салыстырғанда тұрақты тұрақтылығы жоғары екенін көрсетті. Нәтижелер көрсеткендей қабаттың өткізгіштік коэффициенті үлкен болған кезде қысымның таралуы жылдамдайды, ал ұңғымаларда қысымның төмендеуі баяулайды.Сонымен қатар тікелей байланысқан көп қабатты кеуекті орталарда қабаттардың өткізгіштік коэффициенті маңызды рөл атқарады Алынған нәтижелер негізінде газ кен орындарын игеру тиімділігін арттыру үшін әртүрлі параметрлер бойынша есептеулер жүргізуге болады. Сондай-ақ мақалада әзірленген сандық модельдер мен алгоритмдер негізінде құрылған бағдарламалық қамтамасыз етудің көмегімен мұнай-газ кен орындарын талдауға және болжауға болады.

Завантажити

Дані для завантаження поки недоступні.

Біографії авторів

автор Abdugani Nematov, афіліація Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn

Abdugani Nematov – PhD, Associate Professor of the Department of Multimedia Technologies, Tashkent University of Information Technologies named after Muhammad al-Khwarizmi (Tashkent, Uzbekistan, e-mail: abdun@rambler.ru). He defended his Candidate of Sciences dissertation on July 1, 1993, at the Institute of Automation of the Kyrgyz Academy of Sciences. On November 26, 1998, he was awarded the academic title of Senior Researcher in the specialty "Mathematical Modeling of Computational Mechanics and Application of Mathematical Methods in Scientific Research." Associate Professor Nematov has over 40 years of experience in the field of mathematical modeling and numerical methods.
автор Mohiniso Makhmudova, афіліація Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn

Mohiniso Mahmudova – PhD, Associate Professor of the Department of Multimedia Technologies, Tashkent University of Information Technologies named after Muhammad al-Khwarizmi (Tashkent, Uzbekistan, e-mail: mahmudova_mohiniso@mail.ru). He completed his PhD dissertation on February 16, 2024, at the Tashkent University of Information Technologies named after Muhammad al-Khwarizmi. Associate Professor Mahmudova has more than 5 years of experience in the field of mathematical modeling and numerical methods.
автор Abror Nazirov, афіліація Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn

Abror Nazirov - Senior Lecturer, Department of Multimedia Technologies, Tashkent University of Information Technologies named after Muhammad al-Khwarizmi (Tashkent, Uzbekistan, email: abrorn547@gmail.com).
автор Akbar Bakhriddinov, афіліація Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn

Akbar Bakhriddinov - Doctoral student of the Department of Multimedia Technologies, Tashkent University of Information Technologies named after Muhammad al-Khwarizmi (Tashkent, Uzbekistan, e-mail: baxriddinov1995@gmail.com). ORCID iD:0009-0008-1141-0255.
автор Zhasulan Molzhigitov, афіліація Depаrtment оf Multimediа Technоlоgies, Tаshkent university оf infоrmаtiоn technоlоgies nаmed аfter Muhаmmаd аl-Khwаrizmi, Tаshkent, Uzbekistаn

Zhasulan Molzhigitov - Doctoral student of the Department of Multimedia Technologies, Tashkent University of Information Technologies named after Muhammad al-Khwarizmi.